Επιληπτική κρίση: Τι πρέπει να κάνετε;

Επιληπτική κρίση: Τι πρέπει να κάνετε;
Επιληπτική κρίση: Τι πρέπει να κάνετε;

Ιακωβίνα Λιβανίου – Τραυματολόγος

 

Η επιληψία είναι μια διαταραχή του κεντρικού νευρικού συστήματος (νευρολογική διαταραχή), στην οποία διαταράσσεται η δραστηριότητα των νευρικών κυττάρων στον εγκέφαλο, προκαλώντας σπασμούς, ή ασυνήθιστη συμπεριφορά, αισθήσεις και μερικές φορές απώλεια συνείδησης.

Τα συμπτώματα στην επιληψία μπορεί να ποικίλλουν σημαντικά από άτομο σε άτομο. Μερικοί άνθρωποι με επιληψία μοιάζουν απλά σαν να κοιτάζουν στο κενό για μερικά δευτερόλεπτα κατά τη διάρκεια μιας επιληπτικής κρίσης, ενώ άλλοι έχουν επαναλαμβανόμενες συσπάσεις σε χέρια και πόδια. Σχεδόν το 10% όλων των ανθρώπων μπορεί σε κάποια φάση της ζωής του να έχει μια μοναδική κρίση. Ωστόσο, μια και μόνο επιληπτική κρίση δεν σημαίνει ότι έχετε επιληψία. Απαιτούνται τουλάχιστον δύο απρόκλητες επιληπτικές κρίσεις για να γίνει μια σχετική διάγνωση. Ακόμη και οι ήπιες επιληπτικές κρίσεις μπορεί να απαιτούν θεραπεία, διότι μπορεί να αποδειχτούν επικίνδυνες κατά τη διάρκεια δραστηριοτήτων, όπως η οδήγηση, ή το κολύμπι.

Φυσικά θα πρέπει να επισκεφθείτε το γιατρός σας, ώστε να κάνει τη διάγνωση και να σας δώσει τις σωστές οδηγίες. Το άρθρο αυτό δίνει τις απαραίτητες χρήσιμες οδηγίες για τις πρώτες βοήθειες μετά από ένα επιληπτικό περιστατικό!

Η επιληπτική κρίση είναι μια κατάσταση δύσκολη που χρήζει άμεσης βοήθειας, ώστε να προστατευθεί το άτομο από τραυματισμούς και να μεταφερθεί έπειτα, αν είναι απαραίτητο, σε νοσοκομείο.

Υπάρχουν, ωστόσο, πολλές παρανοήσεις γύρω από τον τρόπο που προσφέρεται αυτή η βοήθεια, ειδικά σε σχέση με τη γλώσσα και την τοποθέτηση αντικειμένου εντός του στόματος για τη συγκράτησή της. Είναι διαδεδομένη η λάθος αντίληψη ότι η γλώσσα «γυρνάει» ή ότι το άτομο «καταπίνει τη γλώσσα του», γι’ αυτό και πρέπει να τοποθετηθεί  κάτι στο στόμα του, ενώ στην πραγματικότητα το μόνο που μπορεί να συμβεί είναι η χαλάρωση της γλώσσας και η υποχώρησή της προς το φάρυγγα με αποτέλεσμα την απόφραξη των αεροφόρων οδών.

Η τοποθέτηση του ατόμου σε θέση ανάνηψης και η έκταση της κεφαλής είναι ο μόνος ενδεδειγμένος τρόπος για την εξασφάλιση ανεμπόδιστης αναπνοής. Στην περίπτωση δε της επιληπτικής κρίσης, το πιθανότερο είναι το άτομο να δαγκώσει τη γλώσσα του λόγω των σπασμών και να είναι πάρα πολύ δύσκολο να ανοίξει κάποιος το στόμα του.

Σύμφωνα με τον Πανελλήνιο Επιστημονικό Σύλλογο κατά της Επιληψίας, στην Ελλάδα 100.000 άτομα πάσχουν από επιληψία σε σύνολο 65 εκατ. παγκοσμίως.

Τι πρέπει να γνωρίζουν τα άτομα με επιληψία:

  • Να ακολουθούν τη θεραπεία σύμφωνα με τις οδηγίες του γιατρού.
  • Να αναφέρουν στον γιατρό τυχόν παρενέργειες από τα φάρμακα.
  • Να μη διακόπτουν απότομα τα αντιεπιληπτικά φάρμακα.
  • Να ζουν φυσιολογική ζωή. Ανάλογα με τον έλεγχο αλλά και το είδος των κρίσεων μπορεί να υπάρχουν ειδικοί περιορισμοί.

 

Τι πρέπει να αποφεύγουν τα άτομα με επιληψία:

 

  • Να κάνουν μπάνιο με κλειστή πόρτα.
  • Να κολυμπούν μόνοι.
  • Να οδηγούν αυτοκίνητο εάν δεν έχουν ρυθμιστεί απόλυτα οι κρίσεις τους.
  • Να αποφεύγουν ορισμένες δραστηριότητες (π.χ. υποβρύχιο ψάρεμα) και επαγγέλματα (π.χ. οικοδόμος, οδηγός λεωφορείου, αεροπόρος).

 

Συμπτώματα

Το άτομο εμφανίζει δυσκαμψία, χάνει τις αισθήσεις του και πέφτει στο έδαφος. Έπειτα από αυτό, τα άκρα του αρχίζουν έναν σπασμό με δυνατές, συμμετρικές και ρυθμικές κινήσεις. Μπορεί να χαθεί ο έλεγχος της αφόδευσης και της ούρησης και το άτομο να γίνει κυανωτικό λόγω ακανόνιστης αναπνοής.

Τα συμπτώματα μιας επιληπτικής κρίσης, λοιπόν, μπορεί να περιλαμβάνουν:

  • Προσωρινή σύγχυση
  • Βλέμμα στο κενό
  • Ανεξέλεγκτες και σπασμωδικές κινήσεις των χεριών και των ποδιών
  • Απώλεια της συνείδησης
  • Ψυχικά συμπτώματα

 

Πρώτες βοήθειες

Τι πρέπει να ξέρουμε όλοι μας όταν δούμε ένα άτομο να κάνει μια επιληπτική κρίση με σπασμούς:

  • Να διατηρήσουμε την ψυχραιμία μας, να καθησυχάσουμε όσους βρίσκονται κοντά και να αφήσουμε την κρίση να εξελιχθεί χωρίς να προσπαθήσουμε να τη σταματήσουμε.
  • Να χρονομετρήσουμε την κρίση.
  • Να απομακρύνουμε αντικείμενα που μπορεί να προκαλέσουν τραύματα.
  • Να χαλαρώσουμε τα ρούχα και να βγάλουμε τα γυαλιά ή την οδοντοστοιχία, αν φοράει.
  • Να βάλουμε κάτι μαλακό κάτω από το κεφάλι π.χ. σακάκι.
  • Να γυρίσουμε (μετά την κρίση) τον ασθενή σε πλάγια θέση για να μην καταπιεί ενδεχόμενα εμέσματα.
  • Να παραμείνουμε για 15-20 λεπτά της ώρας και να ελέγξουμε την αναπνοή και το χρώμα του.
  • Δεν χρειάζεται να καλέσουμε για ασθενοφόρο εκτός εάν το άτομο έχει τραυματιστεί, ή κύρια κρίση διαρκεί πάνω από 5 λεπτά ή εάν η κρίση επαναληφθεί ή εάν υπάρχει πρόβλημα με την αναπνοή του.
  • Η αναπνοή σχεδόν πάντα επανέρχεται αυτόματα μετά από μια κρίση. Αν ο ασθενής δεν αναπνέει, αυτό σηματοδοτεί επιπλοκή της κρίσης. Το βλέπουμε όταν υπάρχει έλλειψη δυνατότητας αναπνοής, καρδιακή προσβολή ή χτύπημα στον λαιμό. Σε αυτές τις ασυνήθιστες περιστάσεις πρέπει να αρχίσει αμέσως CPR (καρδιοαναπνευστική ανάνηψη). Αν υπάρξουν επαναλαμβανόμενες κρίσεις ή μία κρίση διαρκέσει πάνω από πέντε λεπτά, το άτομο πρέπει να έχει άμεση ιατρική βοήθεια.

Τι δεν πρέπει να κάνουμε:

  • Να μετακινήσουμε το άτομο, εκτός εάν κινδυνεύει.
  • Να προσπαθήσουμε να ανοίξουμε το στόμα.
  • Να προσπαθήσουμε να βάλουμε κάποιο αντικείμενο στο στόμα.
  • Να του δώσουμε κάτι να πιει.
  • Να προσπαθήσουμε να κάνουμε τεχνητή αναπνοή εκτός από τη σπάνια περίπτωση που ο ασθενής δεν αναπνέει μετά την κρίση.

 

Καλέστε ασθενοφόρο εάν

 

  • Γνωρίζετε ότι είναι η πρώτη επιληπτική κρίση του ατόμου.
  • Η κρίση συνεχίζεται για περισσότερο από πέντε λεπτά.
  • Το άτομο εμφανίζει διαδοχικές κρίσεις χωρίς να ανακτά τις αισθήσεις του ενδιάμεσα.
  • Το άτομο τραυματίζεται κατά τη διάρκεια της κρίσης.
  • Πιστεύετε ότι το άτομο χρειάζεται επείγουσα ιατρική παρέμβαση.
  • ΜΗΝπροσπαθείτε να τον συνεφέρετε.

About the author