Επιχείλιος έρπης Συμπτώματα, μετάδοση και εναλλακτική αντιμετώπιση

Επιχείλιος έρπης  Συμπτώματα, μετάδοση  και εναλλακτική αντιμετώπιση
Επιχείλιος έρπης  Συμπτώματα, μετάδοση  και εναλλακτική αντιμετώπιση

Ο έρπης στα χείλη (herpes labialis) προκαλείται από τον ιό απλού έρπητα τύπου 1 (HSV 1). Είναι μια πολύ συχνή μόλυνση που επηρεάζει μεγάλο αριθμό ανθρώπων. Εκδηλώνεται με μικρές, επώδυνες φλύκταινες και μικρά έλκη στην επιδερμίδα ξεκινώντας από το δέρμα των χειλιών και στη συνέχεια μπορεί να επεκταθεί στη ρινοστοματική περιοχή, αλλά και στο εσωτερικό του βλεννογόνου  της μύτης.

Πριν  ξεκινήσει η εκδήλωση του επιχείλιου έρπητα, υπάρχουν κάποια προειδοποιητικά σημάδια που μπορούν να μας υποψιάσουν για την  έλευσή του, όπως για παράδειγμα:
κνησμός των χειλιών ή του δέρματος γύρω από το στόμα
αίσθημα “καψίματος” ή μουδιάσματος  κοντά στα χείλη ή στην περιοχή του στόματος
γενική κακουχία
πονόλαιμος
πυρετός
διόγκωση των τραχηλικών λεμφαδένων στο λαιμό
Το εξάνθημα του επιχείλιου έρπητα, αποτελείται από μικρές φυσαλίδες που είναι γεμάτες με διαυγές κιτρινωπό υγρό και οι οποίες είναι συγκεντρωμένες σε ένα ή περισσότερα σημεία γύρω από τα χείλη, στο στόμα, στα ούλα, στα ρουθούνια, στο πιγούνι. Στην περιοχή του εξανθήματος,  συνήθως, υπάρχει πόνος. Οι φυσαλίδες μπορεί να συμπτυχθούν σε μια μεγαλύτερη και να σπάσουν αφήνοντας υγρό να φεύγει. Στη συνέχεια, δημιουργούνται εφελκίδες που, όταν φεύγουν, αποκαλύπτουν το δέρμα χρώματος ροζ, που αποκαθίσταται. Η συνολική διάρκεια των σημείων και συμπτωμάτων, μέχρι την πτώση των εφελκίδων, κυμαίνεται από 7 μέχρι 10 μέρες.
Μετά την πρώτη φορά, που θα εκδηλωθεί μόλυνση, ο ιός αδρανοποιείται και μεταναστεύει στα γάγγλια του τρίδυμου νεύρου στο πρόσωπο. Η  κατάσταση αυτή ονομάζεται λανθάνουσα και μπορεί να ενεργοποιηθεί, πολλές φορές, στη διάρκεια ζωής του ατόμου. Δύο στους τρεις φορείς του ιού δεν γνωρίζουν ότι τον έχουν, διότι δεν εκδηλώνουν συμπτώματα.
ΜΑΤΑΔΟΣΗ ΤΟΥ ΕΠΙΧΕΙΛΙΟΥ ΕΡΠΗΤΑ
Ο ιός στη φάση της έξαρσης και κυρίως, όταν οι φυσαλίδες έχουν διαρραγεί, είναι εξαιρετικά μεταδοτικός  και μπορεί να μολύνει και άλλα άτομα μετά από στενή επαφή,   π.χ. με το φιλί, αλλά και με τη χρήση αντικειμένων, που έχουν έρθει σε επαφή με τον επιχείλιο έρπητα, π.χ. πετσέτες, σεντόνια, μαξιλαροθήκες, ποτήρια  και άλλα κοινόχρηστα αντικείμενα.   Η μετάδοση  μέσω του αέρα δεν μπορεί να αποκλειστεί εντελώς, αλλά θεωρείται απίθανη, διότι ο έρπης δεν μπορεί να ζήσει για πολύ έξω από το κύτταρο. Έτσι δεν μεταδίδεται με το φτάρνισμα, όπως συμβαίνει με τον ιό της γρίπης, αλλά και αυτή η περίπτωση δεν μπορεί να αποκλειστεί τελείως. Είναι σημαντικό να αποφεύγεται η επαφή με ευαίσθητες ομάδες  ατόμων κατά την έξαρση του ιού, όπως βρέφη, εγκύους και ηλικιωμένα άτομα. Επίσης, είναι απαγορευτικό να ακουμπάμε τον έρπη με τα χέρια, να ξύνουμε τις πληγές ή να σπάμε τις φυσαλίδες. Τα δάχτυλα μπορεί να μολυνθούν από τον έρπη και υπάρχει πολύ σοβαρός κίνδυνος να μολυνθούν τα μάτια. Στην περίπτωση αυτήν χρειάζεται αντιική θεραπεία από του στόματος, γιατί οι επιπλοκές μιας οφθαλμικής λοίμωξης μπορεί να είναι πολύ σοβαρές. Μετά από κάθε επαφή με τον έρπη και μετά από κάθε εφαρμογή θεραπείας  πάνω στις πληγές, πρέπει να γίνεται πολύ σχολαστικό πλύσιμο των χεριών.

ΕΝΕΡΓΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΙΟΥ
ΤΟΥ ΕΡΠΗΤΑ
Ο ιός του επιχείλιου έρπητα μπορεί να ενεργοποιηθεί και πάλι στα άτομα, που είναι φορείς, όταν υπάρχουν οι παρακάτω συνθήκες:
έντονο  στρες και συναισθηματική φόρτιση
κόπωση
έκθεση στον ήλιο ή σε ακραίες καιρικές συνθήκες
κρυολόγημα ή γρίπη
έμμηνος ρύση
εγκυμοσύνη
ασθενείς σε ανοσοκαταστολή.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΟΥ ΕΠΙΧΕΙΛΙΟΥ ΕΡΠΗΤΑ
Τα συμπτώματα μπορεί να εξαφανιστούν από μόνα τους,  χωρίς θεραπεία, σε 1-2 εβδομάδες. Ωστόσο, η θεραπεία επιλογής για την καταπολέμηση του ιού είναι τα αντιικά φάρμακα
Acyclovir
Famciclovir
Valacyclovir
Η ακυκλοβίρη  αναστέλλει το ένζυμο DNA πολυμεράση του ιού, αποτρέποντας τον περαιτέρω πολλαπλασιασμό του. Με τη θεραπευτική αγωγή μπορεί να μειωθεί η διάρκεια, αλλά και η ένταση των συμπτωμάτων και, αν ξεκινήσει γρήγορα με εφαρμογή τοπική κρέμας ακυκλοβίρης,  μπορεί να μειωθεί και η εξάπλωση του ιού. Το σημαντικό είναι να ξεκινάει η αγωγή, όταν ο ιός δίνει τα προειδοποιητικά σημάδια.

ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΕΠΙΧΕΙΛΙΟΥ ΕΡΠΗΤΑ
Εκτός από τη θεραπευτική αγωγή με ακυκλοβίρη,  που συνήθως είναι το πρώτο βήμα της θεραπείας,  θα μπορούσαμε να βοηθήσουμε τον οργανισμό να απαλλαγεί πιο γρήγορα από τα ενοχλητικά συμπτώματα και την αντιαισθητική εμφάνιση του έρπη.

Διατροφικά είναι πολύ σημαντικό να αποφεύγονται τα παρακάτω τρόφιμα, κατά τη διάρκεια της λοίμωξης:
Τρόφιμα με υψηλή περιεκτικότητα σε αργινίνη, όπως είναι ο καφές, η σοκολάτα, οι ξηροί καρποί, η βρώμη, οι σταφίδες, το ψωμί ολικής αλέσεως, το καστανό ρύζι, η καρύδα και οι φακές. Η αργινίνη είναι ένα αμινοξύ που βοηθά την αναπαραγωγή του ιού, οπότε αποφεύγοντας τα παραπάνω εμποδίζουμε σε κάποιο βαθμό τον πολλαπλασιασμό του έρπη.
Επεξεργασμένα τρόφιμα, ζάχαρη και αναψυκτικά, διότι έχει βρεθεί ότι δίαιτα με υψηλά ποσοστά  επεξεργασμένων σακχάρων μειώνει την ικανότητα του οργανισμού να παράγει αντισώματα ενάντια σε ιούς γενικότερα, αλλά και ειδικότερα ενάντια στον ιό του έρπητα.

ΤΡΟΦΕΣ ΚΑΙ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΠΟΥ ΣΥΜΒΑΛΛΟΥΝ ΣΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΟΥ ΕΡΠΗ

ΛΥΣΙΝΗ
Είναι σημαντικό να καταναλώνονται τροφές με υψηλή περιεκτικότητα του αμινοξέος λυσίνη. Η λυσίνη, σύμφωνα με μελέτες, φαίνεται ότι ανταγωνίζεται το αμινοξύ αργινίνη σε επίπεδο πολλαπλασιασμού του ιού, οπότε αύξηση της πρόσληψής της σαν διατροφικό συμπλήρωμα είτε από τις τροφές μπορεί να βοηθήσει στη θεραπεία του επιχείλιου έρπητα. Η λυσίνη βρίσκεται σε τροφές, όπως  το τυρί, το κοτόπουλο, τα αβγά, τα ψάρια, το γάλα, οι πατάτες, το βόειο κρέας, η μαγιά μπύρας, το γιαούρτι, τα λάχανα, το αβοκάντο, η παπάγια, το μάνγκο, τα βερίκοκα, τα μήλα, τα σύκα, και τα παντζάρια.

ΒΙΤΑΜΙΝΗ  C
Το ασκορβικό οξύ έχει βρεθεί ότι  απενεργοποιεί  μεγάλο αριθμό ιών σε in vitro μελέτες,  συμπεριλαμβανομένου και του ιού του επιχείλιου έρπητα  και σε μεγάλη συγκέντρωση  ενισχύει τη δράση του ανοσοποιητικού. Είναι σημαντικό να λαμβάνεται ως συμπλήρωμα διατροφής, λόγω του ότι δεν είναι δυνατόν να επιτευχθούν πολύ υψηλές δόσεις μόνο από τη διατροφή, αλλά και συμπλήρωμα μέσω της διατροφής π.χ. με φρούτα και λαχανικά, όπως τα πορτοκάλια, το γκρέιπφρουτ, το μπρόκολο κ.λπ.

ΠΡΟΠΟΛΗ
Η πρόπολη είναι γνωστή για τις αντιβακτηριακές και αντιικές της ιδιότητες και έχει αποδειχθεί  ότι η τοπική εφαρμογή κρέμας από πρόπολη σε συγκέντρωση 3%  βοηθά στην αντιμετώπιση των συμπτωμάτων του έρπη. Επίσης,   συνιστάται και η λήψη πρόπολης από του στόματος, καθώς μελέτες δείχνουν σημαντική μείωση του πολλαπλασιασμού του ιού.

ΕΧΙΝΑΚΕΙΑ
Η εχινάκεια έχει αξιοσημείωτη δράση στην ανοσοαπόκριση του οργανισμού και η δράση της στη θεραπεία του έρπη βρίσκεται σε πολλά επίπεδα. Λήψη εχινάκειας από το στόμα αυξάνει τη δημιουργία λευκοκυττάρων, που καταπολεμούν τους ιούς, και αυξάνει ικανότητα των ίδιων των κυττάρων που έχουν προσβληθεί, να καταπολεμούν τα στελέχη του έρπη.
Για τα παραπάνω συμπληρώματα διατροφής, αλλά και τα φαρμακευτικά φυτά σημαντικός αριθμός μελετών μένει ακόμα να γίνει, για να έχουμε και ισχυρότερα επιστημονικά στοιχεία, ωστόσο, ακολουθώντας τα παραπάνω βήματα και τηρώντας τους κανόνες υγιεινής, είναι αρκετό για να βοηθήσουμε τον οργανισμό να ξεπεράσει πιο εύκολα τον επιχείλιο έρπητα, να μειωθούν οι υποτροπές και να μην προσβληθεί και το  οικείο περιβάλλον.

Δήμητρα Ζιώγα, Φαρμακοποιός, Φαρμακεία Ζιώγα

Πηγές: webmd.com/genital-herpes/guide/alternative-treatments, altmedrev.com/publications/11/2/93.pdf, healthyliving.gr, umm.edu/health/medical/altmed/condition/herpes-simplex-virus, onmed.gr, iatropedia.gr/ygeia/epicheilios-erpis-aitia-symptomata-antimetopisi-kai-prolipsi/50412/

About the author