Κάστρο Μονεμβασιάς: Το «πέτρινο καράβι» του Ρίτσου

Κάστρο Μονεμβασιάς: Το «πέτρινο καράβι» του Ρίτσου
Κάστρο Μονεμβασιάς: Το «πέτρινο καράβι» του Ρίτσου

Ο βράχος της Μονεμβασιάς είναι μια «ζωντανή» καστροπολιτεία, που δεν την έχει αγγίξει ο χρόνος. Μια πόλη χτισμένη σε ένα βράχο, που μοιάζει με καράβι στη θάλασσα βγαλμένο από σκηνικό παραμυθιού. Ένα μεσαιωνικό φρούριο που συνδέεται μέσω μιας γέφυρας με τη λακωνική ακτή.  Ο επισκέπτης αντικρίζοντας την επιβλητική είσοδο του κάστρου βιώνει μοναδικά συναισθήματα, διακατέχεται από μια ρομαντική και συνάμα μυστηριακή ατμόσφαιρα. Η ιστορική αυτή πόλη έχει αφήσει τα σημάδια της στο χρόνο και είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με σημαντικές προσωπικότητες. Αξίζει να την επισκεφθείτε όλες τις εποχές του χρόνου και  να περπατήσετε στα πέτρινα σοκάκια της. Η εξερεύνηση του κάστρου αποτελεί πρόκληση για τους λάτρεις της ιστορίας . . .

Το όνομα της προέρχεται από τις λέξεις «μονή» και «έμβασις», υποδηλώνοντας τη μια και μοναδική είσοδο που υπήρχε και υπάρχει στο κάστρο και η οποία το μετέτρεπε σε απόρθητο φρούριο σε καιρούς πολέμου.

Η γνωριμία μας με την πόλη του κάστρου ξεκινά από το κεντρικό καλντερίμι, που οδηγεί στα Μεσαιωνικά τείχη που την περιβάλλουν. Δεξιά και αριστερά του δρόμου ο επισκέπτης αντικρίζει πολλά παραδοσιακά μαγαζάκια που πωλούν παραδοσιακά αντικείμενα, καφετέριες, ταβερνάκια και πραγματικά δεν μπορεί να πάρει το βλέμμα του, καθώς είναι τόσο μικρά, σχεδόν σαν κουκλόσπιτα . . . Ειδικά οι καφετέριες που το βραδάκι μετατρέπονται σε ρομαντικά μπαράκια, θα σας συναρπάσουν, το ίδιο και τα παραδοσιακά ταβερνάκια, που έχουν θέα το απέραντο γαλάζιο.

 

Ο κεντρικός δρόμος οδηγεί στο μεγάλο πλάτωμα της εκκλησίας του Ελκομένου Χριστού, με το χαρακτηριστικό κανόνι απ’ έξω. Αφιερωμένη στον Χριστό που σύρεται στο μαρτύριο, η επιβλητική εκκλησία φιλοξενεί μερικές σπάνιες μεταβυζαντινές εικόνες και το κύριο χαρακτηριστικό της είναι η παντελής έλλειψη τοιχογραφιών.

Ακριβώς στην απέναντι πλευρά υπάρχει  το ιστορικό διατηρητέο κτίριο του 16ου αιώνα, όπου στεγάζεται η Αρχαιολογική Συλλογή Μονεμβασιάς. Το κτίριο χτίστηκε επί Τουρκοκρατίας και λειτούργησε παλαιότερα ως τζαμί. Στην κεντρική, θολωτή του αίθουσα στεγάζονται ευρήματα από την δημόσια ζωή της πόλης, καθώς και αντικείμενα καθημερινής χρήσης. Από το σημείο αυτό διακλαδίζονται οι δρόμοι προς όλες τις γωνιές του Κάστρου.

Η διαδρομή για την πάνω πόλη ή αλλιώς «Γουλά» είναι εντυπωσιακή, αλλά και ανηφορική! 15  λεπτά ανάβαση που όμως μας ανταμοίβει με την υπέροχα θέα της καστροπολιτείας από ψηλά. Ο επισκέπτης έχει τη δυνατότητα να σταματήσει σε ένα από τα πολλά πλατώματα, ώστε να θαυμάσει και να φωτογραφίσει την απαράμιλλη αυτή θέα.  Στη διαδρομή θα ανακαλύψετε πολλές εκκλησίες, όπως την Παναγία τη Χρυσαφίτισσα, σε ένα πανέμορφο μεγάλο άνοιγμα, την Παναγιά Μυρτιδιώτισσα, τον Άγιο Νικόλαο, τον Άγιο Στέφανο και πολλές ακόμα.

Φθάνοντας στο ψηλότερο σημείο του βράχου δεσπόζει η εκκλησία της Αγίας Σοφίας, το εντυπωσιακότερο κτίριο της πάνω πόλης. Ο ναός χτίστηκε το 12 αιώνα και είναι ένας από τους σημαντικότερους ναούς της μεσοβυζαντινής περιόδου στην Πελοπόννησο. Από το πίσω μέρος της εκκλησίας θα δείτε την κατακόρυφη μορφή του βράχου.

 

Αξίζει να επισκεφθείτε:

  • Επίσκεψη στο σπίτι του Γιάννη Ρίτσου

Ένα μικρό δρομάκι στα αριστερά της εισόδου, θα σας οδηγήσει στο σπίτι του σημαντικού Έλληνα ποιητή με τις πάνω από εκατό ποιητικές συλλογές και συνθέσεις και θα σας κάνει να νιώσετε ακόμη περισσότερο την ατμόσφαιρα της περιοχής. Επιβάλλεται να αναφέρουμε ότι σε εκείνον οφείλει η Μονεμβασιά τον μοναδικό χαρακτηρισμό «πέτρινο καράβι».

  • Το Πορτέλο

Τη μοναδική θαλασσινή πύλη των τειχών, στη νότια πλευρά, όπου παλιά χρησίμευε ως λιμανάκι ανεφοδιασμού του κάστρου. Εκεί θα βρείτε μια μικρή εξέδρα, απ’ όπου το καλοκαίρι μπορείτε να χαρείτε τη θάλασσα. Επίσης, υπάρχει και η παραλία της Γέφυρας.

  • Το Ναό του Ελκόμενου Χριστού

 

Εκκλησία χτισμένη τον 13ο  αιώνα  που βρίσκεται στην κεντρική πλατεία και αποτελεί εκκλησία-σύμβολο, όπου μάλιστα γίνονται και πολλοί γάμοι, ενώ την επισκέπτονται και προσκυνητές από όλο τον κόσμο. Πήρε το όνομά της από την εικόνα του Χριστού Ελκόμενου, η οποία μάλιστα είχε κλαπεί το 1979, βρέθηκε το 1980 και ξαναγύρισε στην εκκλησία 32 χρόνια αργότερα.

 

 

  • Πέρασμα από την αρχαιολογική συλλογή του κάστρου

 

Απέναντι από το Ναό του Ελκόμενου Χριστού, θα βρείτε την αρχαιολογική συλλογή του κάστρου Μονεμβασιάς, που στεγάζεται σε ένα παλιό μουσουλμανικό τέμενος. Εκεί θα γνωρίσετε μέρος των κινητών αρχαιολογικών ευρημάτων από ανασκαφές και έρευνες, τα οποία στο σύνολό τους είναι αρχιτεκτονικά γλυπτά και κεραμικά αντικείμενα. Όλα τα ευρήματα αποκαλύπτουν την ιστορική εξέλιξη της πόλης κι έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τον επισκέπτη που θέλει να γνωρίσει το μέρος σε βάθος. Αν είστε λάτρεις των μουσείων, μπορείτε να επισκεφτείτε και τα δύο λαογραφικά μουσεία στη Ρειχιά και στις Βελιές.

 

  • Παραλία Πορί

Τέσσερα χιλιόμετρα βορειότερα είναι η παραλία Πορί, μια μεγάλη αμμουδιά, με θέα στο Κάστρο. Οδηγώντας προς τα νότια θα βρεθείτε στον Ξιφιά, μια όμορφη αμμουδιά με πολλές επιλογές από ταβερνάκια.

 

 

Τα τελευταία χρόνια γίνεται μια συστηματική προσπάθεια συντήρησης και ανάδειξης των μνημείων της καστροπολιτείας. Χαρακτηριστικό παράδειγμα η νέα Πλατεία της Χρυσαφίτισσας, στα νότια τείχη της Καστροπολιτείας, μια ανάσα από τη θάλασσα και υπό τη σκιά του υψηλού και επιβλητικού βράχου, απλώνεται σε μια έκταση περίπου 1.500 τετραγωνικών μέτρων, η μεγαλύτερη της Κάτω Πόλης. Η πλατεία αποτελεί το νέο «στολίδι» της Μεσαιωνικής Πολιτείας. Επισκεφθείτε τη και οι μυρωδιές της θα σας θυμίσουν παιδικά χρόνια στο χωριό και λουλουδιασμένα πλακόστρωτα δρομάκια . . .

Καφέ: «Έμβασις», το «Ρόδι», το «Ενετικό», το «Βαθύσφαιρο», το καφενείο «Κουρκούλα»
Εστιατόρια: το «Χρυσόβουλο», η βεράντα της «Ματούλας», το «Κανόνι»

Που θα μείνετε: Ξενώνας Αρδάμης, Μαλβάζια, Κελιά, Βυζαντινό. Πιο απλά και σε παραδοσιακό στυλ στα ενοικιαζόμενα δωμάτια του Τάκη Παπαδάκη.
Πώς θα πάτε: Με αυτοκίνητο η απόσταση Αθήνα-Μονεμβασιά είναι 320 χλμ., γύρω στις 3.30-4 ώρες.

About the author