Μυκητιασικές λοιμώξεις του δέρματος

Μυκητιασικές λοιμώξεις του δέρματος
Μυκητιασικές λοιμώξεις του δέρματος

Οι μυκητιασικές λοιμώξεις του δέρματος περιλαμβάνουν τη μυκητίαση του δέρματος, των τριχών και των ονύχων, οι οποίες προκαλούνται από μικροοργανισμούς, που ονομάζονται μύκητες. Ανάλογα με το μύκητα που έχει προκαλέσει τη λοίμωξη, οι μυκητιάσεις του δέρματος διαχωρίζονται σε δερματοφυτίες, καντιντιάσεις, πιτυροσπορώσεις και ασυνήθεις μυκητιάσεις προκαλούμενες από σπάνια είδη μυκήτων.

Οι δερματοφυτίες προκαλούνται από μικροοργανισμούς που ονομάζονται δερματόφυτα και εισβάλλουν εκλεκτικά στους κερατινoποιημένους ιστούς των ανθρώπων και των ζώων.

Η ανάπτυξη των μυκήτων ενισχύεται από την επίδραση κάποιων παραγόντων, όπως η λήψη ορισμένων αντιβιοτικών, ο διαβήτης, οι συχνές ενδοκολπικές πλύσεις, το σπιράλ, η εγκυμοσύνη, η ελλιπής υγιεινή και η λήψη κορτιζόνης. Κάποιες μορφές μυκητιάσεων μεταδίδονται μέσω της δερματικής επαφής, μέσω της χρήσης μολυσμένων αντικειμένων, όπως χτένες, πετσέτες, πλάτες καθισμάτων, καθώς και μέσω της θάλασσας ή της πισίνας, εξαιτίας της υγρασίας που ευνοεί την ανάπτυξη των μυκήτων.

Οι κλινικές μορφές μυκητίασης δέρματος, ανάλογα με την εντόπιση, είναι:

Tριχωτού κεφαλής
Η κλινική εκδήλωση της νόσου ποικίλλει: από ήπια απολέπιση έως μια ή περισσότερες αποψιλωτικές πλάκες (πλάκες χωρίς την παρουσία τριχών) ή έντονα φλεγμονώδεις πυώδεις βλάβες.

Γενιού
Προσβάλλει τα γένια των ανδρών. Μπορεί να εμφανιστεί με τη μορφή πλακών ερυθρών με απολέπιση, θυλακικών πυωδών βλαβών ή μπορεί να έχει άτυπη μορφή.

Ψιλού δέρματος
Εντοπίζεται σε κορμό, άνω και κάτω άκρα. Χαρακτηρίζεται από την εμφάνιση ερυθρών πλακών με απολέπιση, που έχουν συνήθως στρογγυλό σχήμα.

Μηρογεννητικών πτυχών
Χαρακτηρίζει τις μυκητιάσεις, οι οποίες προσβάλλουν τις μηροβουβωνικές περιοχές και τους γλουτούς. Εμφανίζεται με τη μορφή μιας καλά αφοριζόμενης ερυθρής πλάκας, που αρχικά εντοπίζεται μονόπλευρα, αλλά στη συνέχεια επεκτείνεται αμφοτερόπλευρα. Η επιφάνειά της μπορεί να έχει λέπια ή εφελκίδα και η περιφέρεια να είναι επηρμένη και φυσαλιδώδης.

Άκρων χειρών και ποδών
Προσβάλλει το δεξί χέρι για τους δεξιόχειρες και το αριστερό αντίστοιχα για τους αριστερόχειρες και διακρίνεται στον υπερκερατωσικό και δυσιδρωσικό τύπο. Ο πρώτος τύπος χαρακτηρίζεται από την παρουσία πολλαπλών μικρών υπερκερατωσικών φυσαλίδων, οι οποίες ρήγνυνται και οδηγούν στην εμφάνιση ερυθηματολεπιδώδους πλάκας. Ο δυσιδρωσικός τύπος χαρακτηρίζεται από την εμφάνιση πολλαπλών διάσπαρτων φυσαλίδων ή πομφόλυγων. Μετά τη ρήξη τους, καταλείπουν ροδόχροη, υγροροoύσα βλάβη, στην περιφέρεια της οποίας παρατηρείται λεπτή απολέπιση.

Στη μυκητίαση άκρων ποδών, συνήθως, προσβάλλονται τα μεσοδακτύλια διαστήματα, αλλά σε χρόνιες καταστάσεις, είναι δυνατόν να παρουσιαστεί επέκταση σε ολόκληρο το πόδι. Αρχικά, στα μεσοδακτύλια διαστήματα υπάρχει κνησμός και ερυθρότητα, ενώ, στη συνέχεια, γίνονται λευκά με διαβρώσεις, λόγω της διαβροχής. Αντίθετα ο υπερκερατωσικός και δυσιδρωσικός τύπος εμφανίζονται στα πέλματα με φλεγμονώδεις υπερκαρατωσικές και φυσαλιδώδεις πλάκες αντίστοιχα.

Ονυχομυκητιάσεις – Δερματοφυτία ονύχων
Χαρακτηρίζεται από πάχυνση των ονύχων (υπωνύχια υπερκεράτωση), αλλαγή του χρώματος του νυχιού και ευθρυπτότητα των ονύχων.

Ονυχομυκητιάσεις – Καντιντιασική λοίμωξη των ονύχων
Μπορεί να προσβάλλει το δέρμα που περιβάλλει τα νύχια (παρωνυχία), ιδιαίτερα, σε άτομα που συνηθίζουν να βρέχουν συχνά τα χέρια τους. Εμφάνιση κίτρινης χροιάς στο πλάγιο τμήμα του όνυχα και ονυχόλυση είναι δυνατόν να εμφανιστούν αργότερα. Σπανιότερα, η Candida είναι δυνατόν να προσβάλλει απευθείας το σώμα του όνυχα.

Ποικιλόχρους πιτυρίαση
Η ποικιλόχρους πιτυρίαση εμφανίζεται με τη μορφή κηλίδων στον κορμό, στο λαιμό και στις ρίζες των άνω άκρων. Εκδηλώνεται, συχνότερα το καλοκαίρι, επειδή ένας βασικός τρόπος μετάδοσής της είναι από την άμμο της παραλίας.

Πρόληψη
Η καλή υγιεινή με καθημερινό πλύσιμο και συχνή αλλαγή καθαρών και σιδερωμένων εσωρούχων είναι σημαντική για την πρόληψη των μυκητιάσεων.
Η απώλεια βάρους σε υπέρβαρους ή παχύσαρκους ανθρώπους και η καλή ρύθμιση του σακχάρου στους διαβητικούς ασθενείς έχει πρωταρχική σημασία για τα άτομα αυτά.

Όσοι ιδρώνουν πάρα πολύ (δηλαδή έχουν υπεριδρωσία) μπορεί να χρειασθούν ειδική αγωγή, με διακοπτόμενη χρήση ειδικών λοσιόν και καθημερινή χρήση απορροφητικών σκευασμάτων σε μορφή πούδρας (με ή χωρίς αντιμυκητιασικά συστατικά).
Για όσους έχουν ευπάθεια στην ανάπτυξη της μυκητίασης «πόδι του αθλητή», είναι απαραίτητη η χρήση υποδημάτων που εξασφαλίζουν τον καλό αερισμό του ποδιού.
Απαραίτητη είναι επίσης η καλή υγιεινή των ποδιών: «Να πλένετε καθημερινά τα πόδια σας με σαπούνι και νερό, να τα στεγνώνετε προσεκτικά, ιδίως ανάμεσα στα δάκτυλα και να αλλάζετε συχνά παπούτσια (και το χειμώνα κάλτσες) για να μειώνετε την υγρασία και να εμποδίζετε τους μύκητες να μολύνουν τα πόδια σας!»
Επιπλέον, δεν πρέπει να περπατάτε ξυπόλητοι σε κοινόχρηστους χώρους, ενώ, αν τα πόδια σας ιδρώνουν πάρα πολύ, καλό είναι να φοράτε κάλτσες και το καλοκαίρι, (αρκεί να τις αλλάζετε μέσα στην ημέρα).

Η μυκητίαση δέρματος, τριχών ή ονύχων αντιμετωπίζεται με:
Αντιμυκητιασικές κρέμες, λοσιόν σε ήπιες περιπτώσεις
Αντιμυκητιασικά φάρμακα από το στόμα (ιτρακοναζόλη, φλου-κοναζόλη, τερμπιναφίνη) Εφαρμογή Laser για τη θεραπεία των ονυχομυκητιάσεων.

Νικόλαος Γ. Καλογερόπουλος, Eιδικός Δερματολόγος Αφροδισιολόγος

http://www.drkalogeropoulos.gr/

About the author