Ξηροδερμία στα άκρα

Ξηροδερμία στα άκρα
Ξηροδερμία στα άκρα

Τι είναι η ξηροδερμία και πώς προκαλείται:
Ξηροδερμία ονομάζεται η κατάσταση του δέρματος, κατά την οποία η επιφανειακή του στιβάδα (κεράτινη στιβάδα), αδυνατεί να συγκρατήσει το νερό εντός του δέρματος και έτσι αυτό αποβάλλεται με μορφή υδρατμών. Είναι, κυρίως, φθινοπωρινό και χειμερινό πρόβλημα, ενώ υποχωρεί αισθητά (έως τελείως), κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού. Οφείλεται στο κρύο, αλλά και στη μείωση της παραγωγής του σμήγματος (είναι το φυσικό λίπος του σώματος) κατά τους χειμερινούς μήνες. Συνήθως, είναι πιο έντονη στις μεγαλύτερες ηλικίες (μετά τα 45-50) και όσο μεγαλώνουμε, τόσο μπορεί να χειροτερεύει.

Η ξηροδερμία είναι πιο συνηθισμένη στο κάτω μέρος των ποδιών, στα χέρια, στα πλευρά και στους μηρούς.

Τα συμπτώματα που συχνότερα σχετίζονται με ξηροδερμία περιλαμβάνουν:
Αίσθημα «τραβήγματος» στο δέρμα, ιδίως, μετά την έκθεση στο νερό (λ.χ. ντους).
Απολέπιση, η οποία πολλές φορές είναι εμφανής στα ρούχα (πολύ συχνά στη μέσα μεριά στις κάλτσες).
Αίσθημα κνησμού (φαγούρα), που μερικές φορές είναι έντονο.
«Σκασίματα» ή λεπτές ρωγμές στο δέρμα (επιστημονικά καλούνται διαβρώσεις).
Αν ο πάσχων ξύνεται, μπορεί να κάνει και πληγές, οι οποίες, όμως, δεν οφείλονται στην ξηροδερμία, αλλά στο ότι ξύνει το δέρμα του.

Είναι ένδειξη αφυδάτωσης;
Η ξηροδερμία δεν έχει καμία σχέση με το νερό που πίνουμε. Για να εκδηλώσει κάποιος ξηροδερμία, εξαιτίας αφυδάτωσης, θα πρέπει να έχει καταρρεύσει από την έλλειψη νερού.
Στην ξηροδερμία, πρέπει να σημειωθεί ότι η συγκέντρωση των φυσικών ενυδατικών παραγόντων του δέρματος (Ουρία, Λακτικό Οξύ) είναι μειωμένη.
Πιο συγκεκριμένα, ξηροδερμία μπορεί να προκαλέσουν:
Η εκτενής έκθεση στον ήλιο το καλοκαίρι.
Η χαμηλή υγρασία το χειμώνα, κυρίως στα υψηλά υψόμετρα.
Η έλλειψη υγρασίας στους κλειστούς χώρους, που οφείλεται στα κλιματιστικά.
Το στρες. Μεγάλο ποσοστό των ανθρώπων που υποφέρουν από έντονο στρες, εμφανίζουν ξηροδερμία.
Η λάθος χρήση προϊόντων για αποτρίχωση και ξυριστικών μηχανών.
Ορισμένα δερματικά νοσήματα, όπως ατοπική δερματίτιδα, σμηγματορροϊκή δερματίτιδα, ιχθύαση, ψωρίαση.
Η προχωρημένη ηλικία.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, ακόμη και άλλα νοσήματα μπορεί να προκαλέσουν ξηροδερμία.

Αίτια
Η ξηροδερμία μπορεί να οφείλεται σε εξωγενείς παράγοντες (κρύο, ζέστη, χαμηλή υγρασία, χρήση «σκληρών» σαπουνιών, κ.λπ.), αλλά και σε ενδογενείς παράγοντες (σακχαρώδης διαβήτης, παθήσεις του θυρεοειδούς, εμμηνόπαυση, νεφρική ανεπάρκεια, ψωρίαση, ατοπική δερματίτιδα και άλλες παθολογικές καταστάσεις). Το 15-20% του πληθυσμού υποφέρει από ξηροδερμία.

Αντιμετώπιση
Τι να κάνετε:
Γρήγορο ντους κάθε μέρα, με μέτριας θερμοκρασίας νερό.
Ντους με τα χέρια.
Πλύσιμο του σώματος και των χεριών με πλάκα σαπούνι, χωρίς άρωμα και αλκοόλ.
Στέγνωμα του δέρματος με απαλά χτυπηματάκια.
Επάλειψη του σώματος με ενυδατικό γαλάκτωμα (bodymilk), αμέσως μετά το ντους και όσες φορές χρειάζεται μέσα στην ημέρα.
Τοποθέτηση υγραντήρων στο σπίτι ή βρεγμένης πετσέτας στα καλοριφέρ, για να έχει υψηλή υγρασία το σπίτι.
Προστασία των χεριών από το κρύο με βαμβακερά γάντια.
Καθαρισμός του προσώπου με ήπια καθαριστικά προϊόντα.

Επίσης, αυξήστε την υγρασία του δέρματος και του σώματος:
Χρησιμοποιήστε έλαια μπάνιου και ενυδατικά, τουλάχιστον, καθημερινά. Τα παχύρρευστα, ελαιώδη ενυδατικά δουλεύουν καλύτερα. Αποφύγετε προϊόντα με αλκοόλη. Εφαρμόστε, αμέσως μετά το μπάνιο ή ντους, όταν το δέρμα είναι ακόμα υγρό.
Χρησιμοποιείστε έναν υγραντήρα, εάν η ατμόσφαιρα είναι ξηρή.
Να πίνετε αρκετό νερό κάθε μέρα και αυξήστε την κατανάλωση φρούτων και λαχανικών.

Τι να αποφεύγετε
Παρατεταμένο μπάνιο.
Αφρόλουτρο σε μπανιέρα γεμάτη νερό.
Καυτό ή κρύο νερό για το ντους και το πλύσιμο των χεριών.
Ντους με σφουγγάρι ή πετσετάκι.
Πλύσιμο σώματος και χεριών με πράσινο σαπούνι (είναι αλκαλικό, επειδή περιέχει πολλή καυστική ποτάσα και έτσι ξεραίνει το δέρμα).
Τρίψιμο του δέρματος, για να καθαρίσει και να στεγνώσει.
Χρήση μάλλινων γαντιών (το μαλλί μπορεί να ερεθίσει το λεπτό δέρμα των χεριών – μπορείτε να τα βάζετε πάνω από τα βαμβακερά).
Πλύσιμο του προσώπου με αντιβακτηριακά σαπούνια με άρωμα (αφαιρούν περισσότερο σμήγμα από το δέρμα).

Όταν η ξηροδερμία προκαλεί κνησμό…
Μην ξύσετε το δέρμα.
Εφαρμόστε κρύο επίθεμα (κομπρέσα).
Aλείψτε το δέρμα με αλοιφή ή κρέμα, που περιέχει 1% υδροκορτιζόνη (χορηγείται και χωρίς ιατρική συνταγή).
Αν επιμένει η φαγούρα, πηγαίνετε σε ένα δερματολόγο.

Αυτό το ξέρατε;
Οι περισσότερες ενυδατικές κρέμες δεν προσθέτουν νερό στο δέρμα, αλλά αποκαθιστούν το φυσικό μηχανισμό, που εμποδίζει την επιδερμίδα να χάνει νερό και ο οποίος διαταράσσεται με την ηλικία.

Πότε να επικοινωνήσετε με το γιατρό
Καλέστε το γιατρό σας εάν:
Αισθάνεστε φαγούρα χωρίς ορατό εξάνθημα.
Η ξηρότητα και η φαγούρα σας αποτρέπουν από τον ύπνο.
Έχετε ανοικτές πληγές από το ξύσιμο.
Τα οικιακά μέτρα δεν ανακουφίζουν την ξηρότητα και τη φαγούρα.

Τι να περιμένετε κατά την επίσκεψη στο γιατρό
Ο γιατρός σας θα εκτελέσει μια κλινική εξέταση, δίνοντας ιδιαίτερη προσοχή σε όλα τα μέρη του δέρματος.
Για να κατανοήσει καλύτερα το αίτιο της ξηροδερμίας, ο γιατρός μπορεί να ρωτήσει:
Πότε αναπτύχθηκε η ξηροδερμία ή το δέρμα σας ήταν πάντα ξηρό;
Επηρεάζεται ολόκληρο το σώμα σας; Εάν όχι, ποια συγκεκριμένα σημεία συμμετέχουν;
Τι φαίνεται να επιδεινώνει τη ξηρότητα;
Υπάρχει κάτι που να τη βελτιώνει;
Ποιες είναι οι συνήθειες μπάνιου σας;
Έχετε άλλα συμπτώματα;

Φτέρνες «άγριες» και «σκασμένες».
Τα πόδια είναι το μέρος του σώματος μας που καταπονείται περισσότερο κατά τη διάρκεια της ημέρας. Η ξηροδερμία των ποδιών και κυρίως των πελμάτων, είναι πολύ συχνό φαινόμενο, ιδιαίτερα μεταξύ των γυναικών. Σε μία πρόσφατη μελέτη, που έγινε μεταξύ 750 γυναικών, το 76% περιέγραψαν τα πέλματά τους σαν πολύ ξηρά, «άγρια» και «σκασμένα». Θα πρέπει να σημειωθεί ότι ο αριθμός των γυναικών με ξηροδερμία είναι μεγαλύτερος απ’ ό,τι στους άνδρες. Χαρακτηριστικό της γνώρισμα είναι η τραχύτητα και η πάχυνση του δέρματος των πελμάτων, ιδιαίτερα στη περιοχή των φτερνών, όπου παρουσιάζονται «σκασίματα», λόγω της υπερβολικής ξηρότητας. Οι ρωγμές αυτές των πτερνών μπορεί να αποτελέσουν πύλη εισόδου μικροβίων, που στη συνέχεια μπορεί να οδηγήσουν σε φλεγμονή του ποδιού. Το καλοκαίρι, χρειάζεται να δίνουμε ιδιαίτερη προσοχή στα πόδια μας, γιατί τα ανοικτά παπούτσια (π.χ. πέδιλα, σαγιονάρες) επιδεινώνουν το πρόβλημα.
Στο δέρμα με χαμηλά επίπεδα υδρολιπιδίων δεν αρκεί η απλή περιποίηση των κάτω άκρων, αλλά χρειάζεται εξειδικευμένη φροντίδα, όπως και συμβαίνει με κάθε πάθηση. Ο ποδίατρος – ποδολόγος είναι ο ειδικός, ο οποίος θα μας βοηθήσει να αντιμετωπίσουμε το πρόβλημα, με απομάκρυνση του νεκρού δέρματος, για την καλύτερη απορρόφηση των προϊόντων ενυδάτωσης. Τα προϊόντα αυτά είναι σχεδιασμένα, μόνο για το δέρμα των ποδιών, με μεγάλη διεισδυτικότητα για να εξισορροπούν την έλλειψη υγρασίας, όσο και λιπιδίων, αποκαθιστώντας, έτσι, τη φυσιολογική λειτουργία του φράγματος της επιδερμίδας. Η παραμέληση της αντιμετώπισής της, μπορεί να οδηγήσει σε επιπλέον προβλήματα, τα οποία χρειάζονται διαφορετική αντιμετώπιση και είναι ιδιαίτερα επικίνδυνα για τους διαβητικούς.

About the author