Πονοκέφαλος

Πονοκέφαλος
Πονοκέφαλος

Ο εγκέφαλος, στην πραγματικότητα, είναι αναίσθητος στον πόνο. Έτσι, στην έννοια του πονοκεφάλου, έχουμε ερεθισμό εξωεγκεφαλικών υποδοχέων. Συνήθως, η κεφαλαλγία είναι ανώδυνη και δεν υποκρύπτει κάποια οργανική πάθηση. Αυτό, όμως, δε σημαίνει ότι δεν πρέπει να ενημερώνουμε τους ’’Συμβούλους Υγείας’’ για το σοβαρό αυτό πρόβλημα και την εξέλιξή του.

Οι πονοκέφαλοι επηρεάζουν το 60% των ενηλίκων ανδρών και το 80% των γυναικών. Μπορούμε, λοιπόν, εύκολα να καταλάβουμε πόσο συχνό φαινόμενο είναι. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας απέδειξε ότι το κόστος στην οικονομία και στην παραγωγικότητα είναι τεράστιο εξ΄αιτίας των πονοκεφάλων. Το κυριότερο, όμως, είναι το τεράστιο κόστος στην ποιότητα της ζωής του ανθρώπου. Η συχνότητα του πονοκεφάλου είναι αρκετά υψηλότερη της συχνότητας άλλων διαταραχών της Υγείας. Ο πονοκέφαλος αποτελεί μία από τις σημαντικότερες αιτίες απουσίας στο σχολείο και την εργασία.
Οι πιο πολλοί ασθενείς με κεφαλαλγία πάσχουν από κεφαλαλγία τύπου τάσης ή από ημικρανία. Ο πονοκέφαλος τύπου τάσης, αποτελεί ελαφριά μορφή κεφαλαλγίας που συνοδεύεται από σύσπαση των μυών του κεφαλιού, του λαιμού και των ώμων. Οφείλεται, κυρίως, σε κόπωση, έντονους ρυθμούς εργασίας, ιδίως σε επαγγέλματα που υπάρχει έντονη χρήση υπολογιστή, όπου, λόγω της στάσης του σώματος, ο αυχένας παραμένει ακίνητος. Η κούραση των ματιών είναι μια μεγάλη αιτία πονοκεφάλου τύπου τάσης, το άγχος, το στρες, η κατάθλιψη, η κατάχρηση καφεΐνης, νικοτίνης και γενικά οι συνθήκες και οι ρυθμοί εργασίας, καθώς και οι κοινωνικές συνθήκες που επικρατούν στη σημερινή εποχή της βαθιάς κρίσης, οικονομικής και κοινωνικής, συμβάλλουν στην αλματώδη αύξηση του ενοχλητικού και επώδυνου φαινομένου της κεφαλαλγίας. Η θεραπεία των κεφαλαλγιών τύπου τάσης συνίσταται σε απλά αναλγητικά και τεχνικές που φέρνουν χαλάρωση, ζεστά μπάνια, μασάζ κ.ά. Ιδιαίτερη μνεία, ειδικά στις σημερινές συνθήκες, πρέπει να δίνεται στους πονοκεφάλους τύπου τάσης που προέρχονται από κατάθλιψη, καθώς πέραν του πονοκεφάλου υποκρύπτεται και ψυχιατρική νόσος που χρήζει και άλλης θεραπείας πέραν των απλών αναλγητικών. Η ημικρανία είναι μία παροξυσμική νόσος που χαρακτηρίζεται από επανειλημμένα επεισόδια κεφαλαλγίας, που μπορεί να σχετίζονται με οπτικές ή με γαστρεντερικές διαταραχές. Κλινικά, ο ασθενής εμφανίζει αρχικά συμπτώματα κατάθλιψης, ευερεθιστικότητα, ανορεξία και έντονο πονοκέφαλο και στις δύο πλευρές, μπορεί, όμως, να έχουμε και γενικευμένη κεφαλαλγία. Η διάρκεια των επεισοδίων είναι από ώρες έως και μέρες. Συχνά συνοδεύονται από ναυτία, εμέτους και φωτοφοβία. Αξίζει να σημειωθεί ότι πάνω από το 70% των ασθενών έχουν οικογενειακό ιστορικό. Αίτια, χωρίς να είναι πλήρως αποδεδειγμένα, θεωρούνται οι μεταβολές στην αιμάτωση του εγκεφάλου, αγγειακές ή ανατομικές δυσπλασίες. Γενικά μέτρα που μπορεί να ληφθούν για την αντιμετώπιση των ημικρανιών είναι πολλά και ποικίλλουν, ανάλογα την περίπτωση και την ιδιοσυγκρασία. Συνήθως, εφαρμόζεται συμπίεση στην αντίστοιχη κροταφική αρτηρία, εφαρμογή ψυχρού επιθέματος στην πάσχουσα περιοχή, κατάκλιση του πάσχοντος, ελάττωση του φωτισμού και των θορύβων, αποφυγή καπνίσματος και προσοχή στη διατροφή. Οι Σύμβουλοι Υγείας και ο ιατρός υποδεικνύει την κατάλληλη φαρμακευτική αγωγή. Η ημικρανία προσβάλλει το 18% των γυναικών και το 6% των ανδρών. Η προσβολή γίνεται μεταξύ 20 και 50 ετών που αποτελεί και τα πιο παραγωγικά χρόνια.
Άλλες αιτίες πονοκεφάλου, χωρίς παθολογικά σημεία εκτός των δύο παραπάνω αναφορών, μπορεί να οφείλονται στην κατάχρηση φαρμάκων, στην έκθεση σε τοξίνες, στην κροταφική αρτηρίτιδα, στην άσκηση κ.ά. Δεν πρέπει να διαφεύγει την προσοχή μας ότι ο πονοκέφαλος μπορεί να είναι σύμπτωμα και κάποιας άλλης βαρύτερης νόσου, όπως οξείας συστηματικής ή ενδοκρανιακής λοίμωξης, ενδοκρανιακού όγκου, κρανιοεγκεφαλικής κάκωσης, εγκεφαλικής υποξίας, σοβαρής υπέρτασης, αλλά και πολλών ασθενειών, που αφορούν στα μάτια, τη μύτη και το στόμα. Κάποιες ανατομικές δυσπλασίες αποτελούν, επίσης, αιτία πονοκεφάλου. Έτσι, λοιπόν, όταν οι πονοκέφαλοι αρχίζουν μετά από τραυματισμό ή απότομα μετά την ηλικία των 50, όταν χειροτερεύουν αντί να υποχωρούν, όταν προέρχονται μετά από μια προσπάθεια, βήχα, σκύψιμο, όταν η κεφαλαλγία συνοδεύεται από δυσκαμψία στον αυχένα, πυρετό, αδυναμία, μουδιάσματα στην ομιλία και γενικά μουδιάσματα και απρόσμενα συμπτώματα, ενημερώνουμε πάντοτε τον ιατρό, γιατί υπάρχει περίπτωση να υπάρχει βαθύτερη αιτία.

Γενικά, είναι απαραίτητο, σε κάθε μορφή κεφαλαλγίας, να ενημερώνονται οι Σύμβουλοι Υγείας και να εξακριβώνεται από τον θεράποντα ιατρό ο τύπος του πονοκεφάλου και να δίνεται η κατάλληλη αγωγή. Εξαιρετικά αποτελέσματα στην καταπολέμηση των πονοκεφάλων, έχουν και οι εναλλακτικές θεραπείες. Επίσης υπάρχουν εξαιρετικά συμπληρώματα διατροφής που δρουν επικουρικά στο πρόβλημα.
Βιβλιογραφία: Ιατρικό λεξικό εκδόσεις Σταφυλίδη

Μανώλης Δαδιώτης
Φαρμακοποιός

About the author