Προβιοτικά

Προβιοτικά
Προβιοτικά

Ο όρος «προβιοτικά» χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά, το 1953, για να διαφοροποιήσει τους ωφέλιμους από τους επιβλαβείς μικροοργανισμούς και σημαίνει: «ζωντανοί μικροοργανισμοί που, όταν χορηγούνται σε επαρκείς ποσότητες, παρέχουν οφέλη στην υγεία του ξενιστή [στον οργανισμό στον οποίο χορηγούνται]».

Στο γαστρεντερικό σύστημα του ανθρώπου, στεγάζονται πολλές χιλιάδες ποικιλόμορφες και σύνθετες μικροβιακές αποικίες, εκ των οποίων, μόνον ένα μέρος έχει εντοπισθεί και μελετηθεί. Το κατώτερο τμήμα του γαστρεντερικού [παχύ έντερο] θεωρείται το πιο «πυκνοκατοικημένο οικοσύστημα στον πλανήτη», γεγονός που το καθιστά βασικό όργανο του σώματος. Οι μικροοργανισμοί, που κατοικούν στο γαστρεντερικό σύστημα, ταξινομούνται σε διαφορετικά γένη, είδη και στελέχη και παράγουν δισεκατομμύρια πανομοιότυπους απογόνους τους, που εκτελούν διαφορετικές λειτουργίες.

Ορισμένες από τις ζωτικές λειτουργίες που εκτελούν είναι οι εξής:
Λειτουργούν ως φραγμός εναντίον των παθογόνων μικροβίων.
Συμβάλλουν στη σύνθεση βιταμινών [Β2, Β12, Κ κ.λπ.].
Βοηθούν στην απορρόφηση σημαντικών μετάλλων [όπως το ασβέστιο].
Βοηθούν στην παραγωγή σημαντικών πεπτικών ενζύμων.
Έχουν θετική δράση στη μείωση των επιπέδων χοληστερόλης.
Διεγείρουν το ανοσοποιητικό σύστημα.
Βελτιώνουν την κινητικότητα του εντέρου και κατ’ επέκταση ανακουφίζουν από τη δυσκοιλιότητα.
Μειώνουν τις φλεγμονές και τις αλλεργικές αντιδράσεις.
Βοηθούν στην αποτοξίνωση του οργανισμού.
Εμποδίζουν τον αποικισμό παθογόνων βακτηρίων.
Λειτουργούν ως φυσικά αντικαρκινικά.

Τα προβιοτικά έχουν χρησιμοποιηθεί εδώ και αιώνες, αλλά μόνον πρόσφατα έχουν μελετηθεί σε βάθος.

Για την ορθή επιλογή των προβιοτικών σημαντικά είναι τα εξής:
Κλινικές μελέτες σχετικές με τα μικροβιακά στελέχη.
Τα σωστά είδη από ανθρώπινα στελέχη.
Ανθεκτικά σε μεταλλάξεις, ώστε να μη γίνονται τοξικά και να μην ενισχύουν την αντίσταση στα αντιβιοτικά.
Σταθερά και ανθεκτικά στα στομαχικά οξέα, χολικά άλατα, πεπτικά ένζυμα και στη θερμοκρασία.
Δυνατότητα να μπορούν να εγκαθίστανται στο έντερο και να φτιάχνουν αποικίες.
Τεκμηριωμένη ικανότητα να προσφέρουν οφέλη για την υγεία.
Συμβατά μεταξύ τους και με συνεργική δράση.

Σύμφωνα με πρόσφατες έρευνες, το 70% του ανοσοποιητικού συστήματος βρίσκεται στο έντερο! Η παρουσία των ωφέλιμων βακτηρίων στο γαστρεντερικό σύστημα, συνεπώς, κατέχει εξέχουσα σημασία στη σωστή λειτουργία του ανοσοποιητικού. Οπότε οι διαταραχές της χλωρίδας του εντέρου από λήψη αντιβιοτικών φαρμάκων [τα οποία, συνήθως, δεν διακρίνουν τα ωφέλιμα από τα παθογόνα μικρόβια], καταστέλλουν τη λειτουργία του ανοσοποιητικού σε ορισμένο βαθμό. Η εντερική χλωρίδα μπορεί να παραμείνει διαταραγμένη έως και 6 μήνες μετά τη χρήση αντιβιοτικού, αναλόγως, βέβαια, το αντιβιοτικό και τη διάρκεια λήψης του. Για αυτό επιβάλλεται η χρήση τους να είναι περιορισμένη και φυσικά να λαμβάνονται, πάντα, κατόπιν ιατρικής εντολής και σε συγχορήγηση με ένα δραστικό προβιοτικό σκεύασμα. Σε περιπτώσεις, όπου ο ιατρός δεν έχει συστήσει προβιοτικό, πρέπει να συστήσει ο φαρμακοποιός, εάν είναι δυνατόν σε συνεννόηση με τον θεράποντα ιατρό, ή να ζητήσει ο ίδιος ο ασθενής τη συμβουλή του φαρμακοποιού.

Πολλοί ασθενείς πιστεύουν ότι μόνο με την κατανάλωση γιαουρτιού λύνονται τα προβλήματα που προκαλούν τα αντιβιοτικά, αλλά αυτό δεν ισχύει πάντοτε. Το γιαούρτι, για να δράσει ως προβιοτικό, πρέπει να προέρχεται από γάλα που δεν έχει υποστεί παστερίωση, γιατί αυτή η διαδικασία σκοτώνει τα προβιοτικά βακτήρια. Για να έχει το γιαούρτι προβιοτική δράση, πρέπει να περιέχει ικανό αριθμό γαλακτοβάκιλλων και δισχιδών βακτηρίων των γενών Lactobacillus και Bifidobacterium και τουλάχιστον ένα στέλεχος σακχαρομύκητα [Saccharomyces].

Όμως η χρήση προβιοτικών σκευασμάτων δεν περιορίζεται μόνον κατά τη λήψη αντιβιοτικών, αλλά και σε άλλες περιπτώσεις, όπως διάρροια, δυσκοιλιότητα, σπαστική κολίτιδα, ελκώδη κολίτιδα, νόσο Crohn, μολυσματικές νόσους του εντέρου, μετά από χειρουργική επέμβαση παχέος εντέρου, δυσανεξία στη λακτόζη, πρόληψη καρκίνου του εντέρου, τερηδόνα και ουλίτιδα, πρόληψη και θεραπεία γυναικολογικών μυκητιάσεων και ουρολοιμώξεων, πρόληψη εκζέματος στα παιδιά κ.ά.. Οι ενδείξεις τους συνεχώς αυξάνονται, καθώς συνεχίζεται η έρευνα επάνω στα προβιοτικά.

Νικόλαος Αθ. Καράμπελας
Φαρμακοποιός
Πηγές: advanced orthomolecular research, clinical studies on Streptococcus faecalis, Clostridium butyricum and Bacillus mesentericus.
Andreas Moritz, Αποτοξίνωση του ήπατος και της χολής, Εκδόσεις Διόπτρα 2008.www.healthy living.gr

About the author